درمان و رفع گودی کمر: فیزیوتراپی از طریق ورزش های توان‌بخشی کششی

افزايش بيش از حد طبيعی گودی كمر را كمر گود يا لوردوز كمری می‌گويند . یکی از شایع‌ترین اختلالات در انحنای ستون فقرات، گودی بیش از حد کمر یا لوردوز است، که یکی از عوامل ایجاد درد در ناحیه کمر است. در اين تغيير ميزان گودی كمر بيش از حد طبيعی می‌شود و زاويه كمر كه در افراد سالم حدود 30 درجه است افزايش می‌يابد. علت نامگذاری لوردوز برای گودی کمر به دلیل شباهت به شکل ظاهری ایستادن لوردهای انگلیسی است.

افرادی که دچار گودی کمر هستند، به دلیل انحنای زیاد کمر در طول روز دردهای شدیدی را تجربه می‌کنند. در بسیاری از مواقع با انجام تمرین‌های توانبخشی کششی و خاص می‌توان درد ناشی از گودی کمر را کاهش داد و دامنه حرکتی را به حالت طبیعی بازگردانند. متخصصین ما در مرکز طب فیزیکی و فیزیوتراپی بیمارستان لاله زیر نظر دکتر محمدرضا برزگر انواع بریس، آموزش و فیزیوتراپی با انجام حرکات اصلاحی برای درمان و رفع گودی و قوس کمر به بیماران ارائه می‌دهند. جهت رزرو نوبت و مشاوره با متخصصین ما در زمینه درمان و رفع گودی و قوس کمر می‌توانید با شماره 02188571079 تماس بگیرید. همچنین می‌توانید به آیدی تلگرام Lalehphysio@ مراجعه کنید.

چه عواملی منجر به گودی کمر می‌شوند؟


فشردگی و سفت شدن عضلات پائین کمر

این امر شامل موارد زیر است:

  •  ماهیچه‌های راست کننده ستون مهره‌ها
  •  ماهیچه‌های مربع کمری
  •  عضله پشتی بزرگ (از طریق نیام سینه‌ای کمری)
  •  ماهیچه کمر

این عضلات به صورت گروه کار می‌کنند و زمانی که سفت یا بیش فعال می‌شوند منجر به افزایش قوس بیش از حد کمر خواهند شد(هایپرلوردوز).

ضعیف بودن عضلات شکم

در مواردی که انحنای کمر بیش از حالت طبیعی است، مجموعه عضلات شکمی در وضعیت نامناسبی قرار می‌گیرند. این امر باعث ضعیف شدن آنها می‌شود. وظیفه اصلی عضلات شکمی این است که از کشیدگی بیش از حد عضلات ناحیه پائین کمر جلوگیری می‌کند تا انحنای ستون فقرات ناحیه کمر در حالت عادی باقی بماند.

علائم انحنای بیش از حد ستون فقرات شامل چه مواردی است؟


دو نوع هایپرلوردوز وجود دارد که با یکدیگر متفاوت هستند، اما در بخش زیر به علائم مشترک در این دو نوع اختلال اشاره می‌کنیم که باعث ناراحتی بیمار می‌شوند:

  •  درد و خشکی کمر
  •  عدم تعادل عضلانی
  •  کاهش انعطاف پذیری
  •  انحنای بیش از حد ستون فقرات که با چشم دیده می‌شود (انحنای قسمت پائین کمر به سمت داخل که باعث برجسته شدن شکم و باسن می شود).

یکی از علائم بارز هایپرلوردوز زمانی مشاهده می‌شود که بیمار به پشت دراز می‌کشد. در این حالت ، انحنای قسمت پائین کمر آنقدر زیاد است که کمر با زمین مماس نیست.

خطرات انحنای بیش از حد ستون فقرات


گودی کمر ریسک موارد زیر را افزایش می‌دهد:

  •  گیر افتادن اعصاب
  •  تحلیل مفصل
  •  گرفتگی و خشکی عضلات
  •  مشکلات مربوط به وضعیت بدن
  •  درد قسمت پایین کمر

چگونه می‌توان گودی بیش از حد کمر را اصلاح کرد؟


هدف از درمان گودی کمر، تسکین علایم آن از قبیل درد کمر، عدم تعادل عضلات و جلوگیری از افزایش گودی کمر است. می‌توان به کمک روش‌های مختلف به رفع گودی کمر دست یافت. در بخش زیر روش‌های درمانی رایج برای قوس بیش از حد کمر اشاره می‌کنیم:

  •  استفاده از بریس: در مواردی که بیمار جوان و در حال رشد است پزشک از او می‌خواهد از بریس مخصوص کمر استفاده کند. بریس کمر یک وسیله پلاستیکی محکم است که به خوبی از انحنای کمر محافظت می‌کند و از قوس بیش از حد کمر جلوگیری می‌کند.
  •  داروها: در مواردی که گودی کمر بیمار باعث درد شدید و ناراحتی شده باشد، پزشک برای تسکین علائم بیمار مصرف داروهای مسکن را تجویز می‌کند.
  •  ورزش درمانی یا فیزیوتراپی: همانگونه که ورزش درمانی در اسکولیوز و هایپرکیفوز نتایج مثبتی را ارائه می‌کند می‌تواند یک گزینه مناسب برای درمان انحنای بیش از حد کمر باشد.

این روش باعث بهبود انعطاف پذیری بدن، بهبود تعادل عضلات و بهبود کیفیت زندگی می‌شود.

نکات و تمرینات ورزشی برای رفع گودی کمر

شل کردن عضلاتی که دچار گرفتگی هستند

بیمار باید برای انجام این تمرین به صورت زیر عمل کند:

  •  روی زمین دراز بکشد سپس زانو و ران خود را خم کند.
  •  یک توپ ماساژ را در ناحیه پائین کمر و زیر عضلات سفت و گرفته قرار دهد و وزن خود را به توپ منتقل کند.
  •  بدن را به صورت چرخشی روی توپ حرکت دهد به گونه‌ای که عضلاتی که دچار گرفتگی هستند هدف قرار بگیرند.
  •  حداقل به مدت یک دقیقه همه عضلات خود را ماساژ دهد.
  •  نباید نفسش را حبس کند.
  •  بنابراین باید به طور عادی نفس بکشد.

قرار گرفتن در حالت سجده

بیمار باید برای انجام این تمرین به صورت زیر عمل کند:

  •  روی زمین به حالت سجده بنشیند تا جایی که می‌تواند دست‌هایش را بکشد و در مقابل خود قرار دهد.
  •  کمرش را به سمت عقب بکشد سعی کند کشیدگی قسمت پائین کمرش را احساس کند.
  •  نفس عمیق بکشد.
  •  به مدت یک دقیقه به انجام این تمرین بپردازد.

کشش لت

بیمار باید برای انجام این تمرین به صورت زیر عمل کند :

  •  پاهایش را به عرض شانه باز کند بدنش را به یک طرف خم کند.
  •  می‌تواند برای این کار از بازوهایش کمک بگیرد و توسط آنها بدنش را به یک سمت خم کند.
  •  باید بدنش را تا جایی خم کند که کشش عضلات قسمت پائین کمرش را احساس کند.
  •  به مدت یک دقیقه در این حالت باقی بماند سپس این تمرین را با سمت مخالف انجام دهد.

کشش عضله خم کننده ران

بیمار باید برای انجام این تمرین به صورت زیر عمل کند:

  •  مانند تصویر در حالت حمله قرار بگیرد سعی کند در این حالت دنبالچه ستون فقرات را فشار دهد.
  •  باید تا حد امکان کمرش را صاف نگه دارد.
  •  باید کشش عضلات قسمت جلوی ران و پشت پای خود را احساس کند.
  •  حداقل یک دقیقه در این حالت باقی بماند(در صورتی که در این وضعیت در ناحیه کمر احساس فشار و گرفتگی می‌کند سعی کند حداقل دو دقیقه در این حالت باقی بماند ).
  •  سعی کند حداقل این تمرین را در هر یک از طرفین 3تا 5 بار تکرار کند.

تمرین درست نفس کشیدن

درست نفس کشیدن در حفظ وضعیت سیستم بدن اهمیت بسیار زیادی دارد (به ویژه زمانی که به عنوان یک عامل اصلاحی برای انحنای بیش از حد کمر محسوب می‌شود) عضلات شکم علاوه بر کمک به دم و باز دم می‌توانند با حفظ وضعیت بدن و کنترل حالت قفسه سینه به بهبود انطباق انحنای پائین کمر کنند. بیمار باید برای انجام این تمرین به صورت زیر عمل کند.

  •  روی زمین دراز بکشید و زانو و پاهایش را به صورت خم روی زمین قرار دهد.
  •  بیمار می‌تواند با حرکت دادن تنش به سمت عقب به صاف شدن کمرش روی زمین کمک کند.
  •  از طریق بینی نفس عمیق بکشد و به آرامی آن را از طریق دهان به بیرون بفرستد هنگامی که به طور کامل هوا را از ریه‌های خود تخلیه می‌کند به نحوه پائین آمدن قفسه سینه و قسمت پائین کمر خود توجه نماید سپس سعی کند در این حالت به آرامی عضلات شکم خود را نیز در گیر کند.
  •  با فرو بردن ناف به سمت داخل عضلات مرکزی را نیز در این تمرین تقویت نماید.
  •  ده بار تنفس از طریق دیافراگم را تکرار کند تصور کند تنفس عمیق می‌کشد.
  •  هنگامی که نفس عمیق می‌کشد نباید قسمت فوقانی قفسه سینه او حرکت چندانی داشته باشد بیمار می‌تواند در طول روز چند بار این تمرین را انجام دهد. البته مدتی طول می‌کشد تا بیمار درست نفس کشیدن را یاد بگیرد.

خم کردن زانو

بیمار باید برای انجام این تمرین به صورت زیر عمل کند:

  •  روی زمین دراز بکشد و با خم کردن زانو و ران خود زاویه 90 درجه درست کند.
  •  در هنگام حرکت زانو سعی کند زانوهایش را خم کند زانوی راستش را به سمت قفسه سینه خم کند وبه آرامی زانوی چپش را به سمت زمین پائین بیاورد.
  •  بیمار باید سعی کند به طور کامل قسمت پائین کمرش را به صورت صاف به زمین بچسباند.
  •  سپس به نقطه شروع برگردد.
  •  این تمرین را با پای دیگرش تکرار کند.
  •  این تمرین را ده بار با هر یک از پاهای خود انجام دهد.

خم و راست کردن پا

بیمار باید برای انجام این تمرین به صورت زیر عمل کند:

  •  روی زمین دراز بکشد و با خم کردن زانو و ران خود زاویه 90 درجه درست کند.
  •  زانوی راستش را به سمت قفسه سینه بیاورد و به آرامی پای چپش را به صورت صاف به زمین نزدیک کند.
  •  تا جایی که می‌تواند پای خود را پائین بیاورد و به طور کامل قسمت پائین کمر خود را روی زمین نگه دارد.
  •  سپس به نقطه شروع برگردد.
  •  این تمرین را با پای دیگرش تکرار کند.
  •  این تمرین را ده بار با هر یک از پاهای خود انجام دهد.

بالا و پایین آوردن دست و پا

بیمار باید برای انجام این تمرین به صورت زیر عمل کند:

  •  به پشت روی زمین دراز بکشد و با خم کردن زانو و ران خود زاویه نود درجه درست کند و دست‌هایش به طور مستقیم به سمت بالا ببرد، به آرامی پای چپ و دست راستش را پایین بیاورد.
  •  بیمار باید سعی کند تا جایی که می‌تواند دست و پایش را پایین بیاورد و قسمت پایین کمرش را به صورت صاف روی زمین نگه دارد.
  •  سپس به نقطه شروع برگردد.
  •  این تمرین را با دست و پای مخالف انجام دهد.
  •  بیمار باید ده بار این تمرین را تکرار کند.

اکثر افراد هنگام تمرین کردن نفس خود را حبس می‌کنند این در حالی است که باید هنگام تمرین کردن نفس خودداری کرد.

ضربه زدن به عقب در حالت ایستاده

بیمار باید برای انجام این تمرین به صورت زیر عمل کند:

  •  صاف بایستد.
  •  پایش را تا جایی به سمت عقب ببرد که انقباض عضلات سرینی خود را احساس کند.
  •  به کمک عضلات شکم، دنده‌های پایینی را به سمت پایین بکشد.
  •  از خم کردن کمر خودداری کند.
  •  از خم شدن به صورت جلو یا چرخیدن به اطراف خودداری کند.
  •  بیمار باید به مدت پنج ثانیه در این حالت باقی بماند.
  •  سپس این تمرین را بیست بار با پای مخالف انجام دهد.

زانو زدن و ضربه به عقب

بیمار باید برای انجام تمرین به صورت زیر عمل کند:

  •  دست و پاهایش را روی زمین قرار دهد و زانو بزند و پاهایش را به سمت عقب بکشد تا به طور کامل انقباض عضلات سرینی را احساس کند.
  •  به کمک عضلات شکم کمرش را صاف نگه دارد.
  •  از چرخش بدن به اطراف خودداری کند در این تمرین فقط باید پاهایش را حرکت دهد.
  •  به مدت پنج ثانیه در این حالت باقی بماند.
  •  سپس این تمرین را بیست بار با پای مخالف تکرار کند.

تمرین پل زدن

بیمار باید برای انجام این تمرین به صورت زیر عمل کند:

  •  به پشت روی زمین دراز بکشد و زانوهایش را خم کند.
  •  قسمت پایین کمرش را به صورت صاف روی زمین قرار دهد به کمک عضلات شکم، دنده‌هایش را به سمت پایین بکشد.
  •  با فشار دادن پاشنه سعی کند باسن خود را از زمین جدا کند.
  •  تلاش کند بدون خم کردن کمر، تا جایی که می‌تواند فاصله بین زمین و بدن خود را افزایش دهد.
  •  به مدت پنج ثانیه در این حالت باقی بماند.
  •  بیمار باید این تمرین را پانزده بار تکرار کند.

آموزش درست ایستادن و نشستن

باید هنگام ایستادن با نشستن، قفسه سینه به طور مستقیم روی لگن قرار بگیرد. در افرادی که انحنای کمر آنها بسیار زیاد است قسمت پایین دنده‌ها به سمت جلو امتداد می‌یابند و باعث افزایش انحنای کمر می‌شوند. بیمار باید برای یاد گرفتن نحوه درست ایستادن و نشستن به صورت زیر عمل کند:

  •  دستش را جلوی قفس سینه‌اش بگذارد.
  •  به آرامی قسمت پایین قفسه سینه‌اش را به سمت پایین و عقب هدایت کند اما باید دقت کند در انجام این تمرین از کشیدن بیش از حد قفسه سینه به سمت پایین و عقب و خودداری کند.
  •  بیمار باید فشاری که به قسمت پایین کمرش وارد می‌شود را احساس کند. در صورتی که عضلات او دچار گرفتگی هستند باید کشیدگی آنها را احساس نماید.

اگر چه بیمار با انجام دادن تمرینات فوق به طرز قابل توجهی بهبود می‌یابد و از انحنای کمر او کاسته می‌شود، برای اطمینان از این مسئله باید به این تصاویر نگاه کند و وضعیت بدن خود را در هنگام ورزش با این تصاویر مطابقت دهد.

به این پست امتیاز دهید.
Rate this post