درمان فلج بل (کج شدن و بی حسی ناگهانی یک طرف صورت) با فیزیوتراپی

فلج بل به عنوان فلج شدن یا ضعف عضلات در یک طرف صورت شناخته می‌شود. عصب صورت، در عضلات صورت، گوش، غدد بزاقی و اشک تاثیر دارد و برخی از احساسات طعم زبان را فراهم می‌کند. این عصب از طریق یک مجرا کوچک در استخوان پشتی و کناری در پایه جمجمه، وارد جمجمه می‌شود. در فلج بل، عصب صورت ملتهب می‌شود و التهاب ناشی از آن، انتقال پیام‌های سیستم عصبی را مختل می‌کند. فلج می‌تواند جزئی یا کامل باشد. تصور می‌شود که التهاب و تورم عصب صورت ناشی از نوع خاصی از عفونت ویروسی یا پاسخ سیستم ایمنی بدن باشد. روش‌های فیزیوتراپی مانند ماساژ، تحریک الکتریکی و طب سوزنی درمان‌های موثر و بدون عوارض برای بیماری فلج بلز هستند.

فلج بل با افتادگی در اطراف چشم و دهان در قسمت آسیب دیده صورت مشخص می‌شود. این موضوع ناشی از تورم عصب صورت در نقطه‌ای است که از طریق یک مجرای کوچک در جمجمه از آن عبور می‌کند. فلج بل بسیار ناگهانی اتفاق می‌افتد. شما ممکن است یک شب بدون علائم قابل توجه به خواب بروید و دصبح روز بعد به آینه نگاه کنید و متوجه شوید که چهره شما افتاده به نظر می‌آید. متخصصین ما در مرکز طب فیزیکی و فیزیوتراپی بیمارستان لاله زیر نظر دکتر محمدرضا برزگر  با استفاده مدرن‌ترین متدهای ماساژ درمانی، طب سوزنی و تحریک الکتریکی بیماری فلج بل را درمان می‌کنند. برای اطلاعات بیشتر و یا مشاوره با شماره 002188571079 تماس بگیرید.

انواع فلج بل


فلج بلز بسته به شدت علائم معمولا به 2 نوع تقسیم می‌شود:

  •  جزئی: در اینجا بیمار دچار ضعف خفیف عضلات صورت می شود. فلج تنها با نیمی از علائم توسعه یافته نیست.
  •  کامل: با ضعف عضلات شدید صورت و علائم شدید بروز می‌کند. فلج صورت در اینجا کامل شده است.

علل فلج بل چیست؟


علل دقیق فلج مشخص نیست. با این وجود، علل ذکر شده زیر نقش مهمی ایفا می کنند.

  • التهاب عصب صورت (التهاب، تورم یا فشردگی در عصب صورت) ممکن است موجب فلج بل شود. همچنین ویروس هرپس سیمپلکس که جزو ویروس های انتقالی و سرطانی می باشد می تواند فلج بل را ایجاد کند.
  • عفونت ویروسی شایع ترین علت بیماری بل است.
  • آسیب به عصب صورت، هفتمین عصب جمجمه (عصب صورت) از طریق یک کانال باریک و استخوانی در جمجمه، زیر گوش، به عضلات هر دو طرف صورت، کشیده شده است. اگر چه عصب در این ناحبه قسمت قسمت شده است، اما هر گونه آسیب به آن ها ممکن است باعث فلج بل است.

علائم این بیماری چیست؟


علائم فلج بل می تواند شامل موارد زیر باشد:

  •  افتادگی عضلات در یک طرف صورت
  •  عدم توانایی بستن پلک در طرف آسیب دیده و عدم توانایی چشمک زدن
  •  کاهش یا افزایش بیش از حد اشک
  •  تراوش آب از دهان
  •  دشوار بودن جویدن در طرف آسیب دیده
  •  کاهش احساس طعم در طرف آسیب دیده
  •  چرخش عضلات در طرف آسیب دیده
  •  درد یا بی حسی پشت گوش در طرف آسیب دیده
  •  زود رنجی و افزایش حساسیت به سر و صدا
  •  بی حسی در ناحیه آسیب دیده صورت
  •  دشواری در بستن چشم و دهان در طرف درگیر صورت
  •  افزایش یا کاهش در تشکیل اشک
  •  درد در اطراف گوش.
  •  عدم تحمل سر و صدای زیاد

لازم نیست همه نشانه ها در یک فرد حضور داشته باشند. در موارد بسیار کمی علایم آن بسیار خفیف بوده و فقط با کمی افتادگی صورت همراه است.

چطور این بیماری بر چشمان تاثیر می‌گذارد و راه‌های محافظت از آنها چیست؟


در فلج بلز برای فرد بستن چشم در طرف درگیر صورت سخت می شود و فرد نمی تواند چشم اش را ببندد. در اغلب موارد آوردن پلک به پایین و بالا سخت می شود، در نتیجه چشمها مستعد آسیب هستند. از این رو راه های زیر در این موارد مفید هستند:
برای جلوگیری از آسیب به چشم درگیر در آن برای جلوگیری از خشک شدن چشم قطره اشک استفاده کنید. از آنجایی که بسته شدن چشم در این بیماران دشوار است با یک پد پنبه تمیز این کار انجام شود. با توجه به توصیه پزشک، میتوانید از پماد چشم نیزاستفاده کنید. اجازه ندهید که چشم شما خشک شود. از آنجایی که عدم توانایی رفلکس چشمک زدن در فلج بل وجود دارد، و بستن چشم ها به طور غیر ارادی در این بیماری مشکل است، از این رو چشم خود را از آسیب محافظت کنید.

آیا فلج بل بر کودکان نیز تاثیر می‌گذارد؟


معمولا فلج بلز بر بزرگسالان تاثیر می گذارد. در کودکان زیر 12 تا 14 سال کمتر شایع هستند. اما بله، فلج بل برای کودکان نیز ممکن است در موارد نادر تأثیر بگذارد. هومیوپاتی در فلج بل بهترین و امن ترین دارو برای کودکان است.

چرا زنان باردار به فلج بل مبتلا می‌شوند؟


ارتباط بین حاملگی و بیماری بل به خوبی شناخته شده است. ویروس بل در زنان دو تا سه برابر شایع تر از مردان است. این میزان در مادران باردار 3.3 برابر بیشتر از زنان غیر باردار است. مشخصا این بیماری در سه ماه آخر بارداری اتفاق می افتد.

این بیماری چگونه تشخیص داده می‌شود؟


هیچ تستی وجود ندارد که قطعا نشان دهد که شما مبتلا به فلج بلز هستید. پزشکان به تشخیص فلج بل به عنوان تشخیص افتراقی اشاره می کنند که بدین معنا است که فلج بل معمولا بعد از اینکه بیماری های دیگر رد شدند، تشخیص داده می شود. پزشک شما یک معاینه فیزیکی کامل و دقیق انجام خواهد داد. هنگامی که شما به طور ناموفقی سعی می کنید تا پلک خود را ببندید، چشم شما در طرف آسیب دیده، به سمت پائین می افتد؛ این پدیده بل نام دارد. به منظور رد کردن بیماری های دیگر، دکتر شما احتمالا شنوایی و حس تعادل شما را نیز تست خواهد کرد یا آزمایشات دیگر مانند اشعه ایکس از جمجمه، CT (Scan CT) یا تصویربرداری رزونانس مغناطیسی (MRI) را تجویز خواهد کرد. این آزمایش ها ممکن است به تشخیص بیماری کمک کند و ممکن است به پیش بینی سرعت و میزان بهبودی شما کمک کند.

رژیم غذایی توصیه شده برای بیماری فلج بل چیست؟


هیچ ارتباط مستقیمی بین رژیم غذایی با فلج بل وجود ندارد. با این حال رژیم غذایی زیر برای فلج بلز توصیه می شود. غذاهایی که مصرف می‌شوند، غذاهای حاوی ویتامین و مواد معدنی کافی برای کم کردن عوارض فلج بل است و همچنین مصرف زیاد سبزیجات و سبزیجات سبز توصیه می‌شود.

  •  از مواد غذایی که باعث آلرژی می شوند اجتناب کنید. مواد غذایی معمولی که باعث ایجاد حساسیت در برخی افراد می شوند عبارتند از تخم مرغ، سویا، آجیل، گندم، ذرت و غیره.
  •  از مواد غذایی حاوی مواد نگهدارنده، رنگ مصنوعی و غیره اجتناب کنید
    از غذاهای غنی شده مانند نان سفید، پاستا و شکر، غذاهای سرخ شده، دونات، شیرینی، نان، آب نبات، نوشیدنی ها و غیره اجتناب کنید. از قهوه، الکل و سیگار کشیدن اجتناب کنید.

چه نوع درمانی به طور معمول براي فلج بل انجام می‌شود؟


  •  روش معمول درمان فلج صورت عموما بر روی حالت محافظه کارانه تمرکز دارد. روش درمان فلج بلز به این صورت است که با تسکین علائم و جلوگیری از عوارض بیشتر مانع آسیب بیشتر بیماری به فرد می شود. موارد خفیف نیاز به درمان ندارند و در عرض 2-3 هفته بهبود می یابند.
  •  استروئیدها مانند پردنیزون در بعضی موارد همراه با داروهای ضد ویروسی که علت بیماری ویروسی تشخیص داده شده مفید است.
  •  برای از بین بردن درد، داروهایی مانند آسپرین، استامینوفن، ایبوپروفن و غیره نیز تجویز می شوند. قطره چشمی، اشک مصنوعی، پماد چشم و یا ژل و پلاک های چشمی نیز برای جلوگیری از عوارض در چشم های خشک موثر هستند.
  •  فیزیوتراپی و ورزش صورت کمک می کنند تا عصب صورت را تحریک کنند تون ماهیچه ها را افزایش دهند. ماساژ صورت نیز مهم است.
  •  جراحی به منظور برداشت فشار از روی عصب ممکن است در برخی موارد نیاز باشد.

این درمان ها با بسیاری از عوارض جانبی خود همراه هستند. اکثر مواقع اثرات نامطلوب آنها بیشتر از مزایای آنها ست. درمان هومیوپاتی بسیار مفید تر و با عوارض کمتر است .

چگونه یک متخصص طب فیزیکی می تواند کمک کننده باشد؟

اول از همه آموزش به بیمار و اطمینان دادن به او درمورد درمان

  •  علل، بروز، پیش آگهی و درمان فلج صورت بیمار را توضیح دهید.
  •  بهتر است از پزشک مشاوره بگیرید و از درمان های غیر اصولی اجتناب کنید.
  •  به بیمار توضیح دهید که چگونه وضعیت روانشناختی می تواند بر درمان او تاثیر بگذارد، بنابراین از هر گونه درگیری عاطفی و به دنبال آن حمایت از خانواده یا دوست برای افزایش آگاهی و اعتماد به نفس خودداری کنید.

اگر چشمها درگیر باشند، بیمار باید:

  •  از قطره چشم برای ضد عفونی استفاده کنید.
  •  از ایستادن در نور مستقیم خورشید اجتناب کنید.
  •  از تماشای تلويزيون از نزديک خوداری کنید و مانع از روشن شدن نور شوید.
  •  از عینک آفتابی برای محافظت از چشم استفاده کنید.
  •  از تماس مستقیم با تهویه کننده های هوا جلوگیری کنید.

الکتروتراپی

روشهای الکتروتراپی بررسی شده شامل:

  •  تحریک الکتریکی (ES)
  •  الکترومیوگرافی و بیوفیدبک
  •  بیوفیدبک زمانی که فعالیت عضلانی وجود داشته باشد موثر تر است.
  •  سونوگرافی می تواند برای شرایط حاد مفید باشد.

باز توانی عصبی عضلانی

هنگامی که هر گروه عضلانی مورد ارزیابی قرار می گیرد، بیمار عمل این عضلات را در آینه مشاهده می کند و دستور می دهد تا حرکات متقارن خاصی را در سمت صدا برای شناسایی واکنش درست انجام دهند. هر بیمار با اختلالات عملکردی متفاوتی مراجعه می کند، بنابراین فهرست تمرینی خاصی وجود ندارد.حرکات باید به آرامی و به تدریج آغاز شود تا بیمار بتواند زاویه، قدرت و سرعت هر حرکت را مشاهده کند، زیرا حرکت سریع نمی تواند به بیمار در کنترل حرکت غیر طبیعی کمک کند. بیمار می تواند مقاومت ارادی را اعمال کند زیرا حرکت ناگهانی صورت در طرف آسیب دیده بدون جابه جایی حسی (بدون حرکت عضلانی دیگر) یا حرکت غیر طبیعی مشخص می شود

ماساژ

ماساژ همراه با سایر درمان ها انجام می شود. این روش می تواند برای بهبود آگاهی ادراکی فرد انجام شود. تکنیک ماساژ روی صورت عبارت است از:

  •  افوراژ ( Effleurage)
  •  زدن انگشت یا انگشت شست
  •  فشاری ( Wringing)
  •  هکینگ ( Hacking)
  •  ضربه زدن (Tapping)
  •  نوازش ( Stroking )

طب سوزنی در فلج بل

طب سوزنی اغلب در از بین بردن فلج صورت بسیار مفید است، به ویژه هنگامی که در دو هفته اول بیماری تشخیص داده و درمان شروع می شود. این فرم درمان با استفاده از نقاط فشار طبیعی بر روی بدن و اعتقاد بر این است که درد را با محدود کردن تورم و التهاب می توان کاهش داد.فردی مه طب سوزنی را انجام می دهد، تعدادی سوزن کوچک و نازک را به پوست در نقاط اصلی ضربان در سراسر صورت و بدن وارد می کند. بعضی از این نقاط در معده، کبد، مثانه، طحال، روده بزرگ، پیشانی و دست ها وجود دارد. طرفی از صورت که به منظور استفاده از طب سوزنی کاربرد دارد از بیماری به بیمار دیگر متفاوت است. هیچ اثر جانبی مضری برای این نوع درمان وجود ندارد.

تمرینات موثر در فلج بل

در حین انجام تمرینات مختلف صورت برای فلج بل، جلوی آینه قرار بگیرید.

تمرینات ابرو

  •  در آینه نگاه کنید، ابروهای خود را بالا ببرید، و آنها را تا 10 تا 15 ثانیه در بالا نگه دارید. همچنان ابروی خود را در این حالت نگه دارید تا گوشه دهان گونه شما شروع به حرکت کند. در پیشانی خود چین و چروک ایجاد کنید.
  •  چهار انگشت خود را روی ابروی درگیر خود قرار دهید و با ایجاد یک حرکت قوی با نوک انگشتان خود تا خط مویی بکشید.
  •  یک چهره ی اخمو ایجاد کنید و سعی کنید ابروهای خود را پایین بیاورید.

تمرینات لب

  •  لب های خود را همانند کودک در تصویر بالا دربیاورید سپس آنها را آزاد کنید و دوباره هر دو لب را فشرده کنید. سعی کنید فشرده سازی لب را حفظ کنید تا پلک شما شروع به حرکت کند. در طول این تمرین تمرکز خود را بر آرامش عضلات چشم تان حفظ کنید. در ابتدا حرکات چشمی ممکن است رخ دهد. به دنبال انجام این تمرین به طور مرتب، شما قادر خواهید بود این حرکات لب را بدون حرکت دادن چشمتان انجام دهید.
  •  هر دو لب خود را فشرده کنید و برای مدتی این فشرده سازی لب را حفظ كنید.
  •  لب بالای خود را جمع کنید و بالا ببرید سپس لب پایینی خود را بالا بیاورید و سعی کنید لب فوقانی خود را بپوشانید.
  •  با کشیدن هر دو لب سعی کنید آنها را گاز بگیرید.
  •  حالا لبخند بزنید در حالی که تمرکز خود را روی لبخند خود گذاشته اید سعی کنید تا پلک شما درگیر نشود. چشم خود و پلک پایین تان را نگاه کنید. همچنین، عضله گردن خود را نگاه کنید و سعی کنید در حالی که لبخند می زنید عضله گردنتان بیرون نیاید.
  •  در ابتدا بدون نشان دادن دندان هایتان و سپس با نشان دادن دندان هایتان لبخند بزنید.

تمرینات بینی

  •  بینی خود را به حالت جمع شده دربیاورید.
  •  فین کنید
  •  نفس عمیقی از طریق بینی خود بکشید و سعی کنید بینی تان کشیده شود.

تمرینات چشم

  •  چشمان خود را جمع کنید و آنها را باریک بگذارید، درست مثل حالتی که می خواهید به خورشید نگاه کنید.
  • به گردن خود مستقیما و بدون خم شدن آن نگاه کنید، این تمرین کمک می کند تا از چشم و پلک خود استفاده کنید.
  •  پشت انگشت اشاره خود را بر روی پلک بسته تان قرار دهید و با دست مخالف ابروی خود را به سمت بالا بکشید. این تمرین باعث می شود تا عضلات پلک شما به آرامش برسد و مانع از سفت شدن آن شود.
  •  به آرامی پلک خود را با هم فشار دهید.
  •  چشم خود را به آرامی ببندید و باز کنید سپس با چشم دیگرتان چشمک بزنید. اطمینان حاصل کنید که چشمتان را تحت فشار نمی گذارید.
  •  چشم های خود را بدون جابجایی ابرو خود باز کنید. اگر حرکات عضلانی نامناسبی را احساس کردید چشم خود را بسته نگه دارید.

تمرینات گردن و چانه

  •  سر خود را به سمت یک طرف و کمی عقب بچرخانید، سپس آن را برای ده ثانیه نگه دارید و به آرامی به حالت عادی بازگردید. همین حرکت را در طرف دیگر گردن تان انجام دهید. این تمرین گردن، عضله گردن شما را کشش می دهد و انعطاف پذیری آن را بهبود می بخشد.
  •  چانه خود را بچسبید یا سفت کنید
  •  مانند یک بوکسور، چانه خود را بچسبید.

به این پست امتیاز دهید.
Rate this post